دیسکاس.. شاه ماهی آکواریوم

دیسکاس ها به دلیل حرکات تند وناگهانی شان در اثر ترس در بسیاری از مواقع دچار زخمهای شدیدی بر روی پوست خود خواهند شد. این  زخم ها می تواند یک خراش کوچک و یا با دریدگی گوشتشان همراه باشد. چندین سال قبل به دلیل نبود داروها و وسایل استریلیزه بنده در چند مورد دیسکاس های خود را به دلیل زخم های کوچکی که در چندین روز پیشرفت کرد از دست دادم.

مطالب این قسمت صرفا تجربه شخصی اینجانب در مورد درمان زخم های دیسکاس می باشد.

اولین کاری که در هنگام مشاهده زخم باید انجام دهید پیدا کردن اجسام نوک تیز و یا هرچیز دیگریست که درداخل آکواریوم باعث ایجاد زخم شده است. این وسیله را از داخل آکواریوم به بیرون منتقل کنید تا ماهی های دیگر دچار این عارضه نشوند.

زخمهای تمامی ماهی ها در صورتی که دچار قارچ . باکتری و .. نشوند به راحتی درمان میشوند. معمولا بعد از ۲ یا ۳ ساعت از ایجاد زخم بر روی پوست ماهی   قارچ هایی کار خود را آغاز کرده اند   به صورت الیاف های سفید رنگ باریکی در اطراف زخم ظاهر شده و از پوست جدا میشوند و باعث پیشرفت زخم و در نهایت مرگ ماهی میشوند.

در هر دو آکواریوم قرنطینه و اصلی درمان را میتوان انجام داد. اما در صورتی که دیسکاس شما مدت زیادی ست که در آکواریوم اصلی قرار دارد و بع اصطلاح با محیط آشناست و از طرفی از طرف هیچ کدام از دیسکاس ها مورد حمله قرار نمی گیرد بهتر است که درمان را در آکواریوم اصلی انجام دهید.

ابتدایی ترین کار برای جلوگیری از پیشرفت زخم همانطور که گفته شد جلوگیری از رشد قارچ ها و باکتری هاست.

حجم آب آکواریوم را اندازه بگیرید و به ازای هر ۳۰ لیتر آب آکواریوم یک قاشق غذاخوری نمک اضافه کنید.

بهتر است که دستگاه استرلیزر  یو وی را نیز روشن کنید. دمای آب را ۲ درجه بالا ببرید ( حداکثر دما ۳۲  

می باشد ) میتوانید از بلومتیلن نیز استفاده کنید و به ازای حجم آب آکواریوم به آب اضافه کنید.

خوب حالا نوبت به درمان ماهی می رسد. برای این کار به یک بسته کپسول آنتی بیوتیک مانند آموکسی سیلین ۵۰۰ و یک پماد چشمی مانند تریا مسینولون یا پماد چشمی کامبیزونیوم . یا پماد چسبنده وولون و در موارد زخمهای کوچک از پماد نیستاتین احتیاج است.

یکی از کپسول ها را باز کرده و محتویات داخل آن را بر روی یک تکه کاغذ خالی کنید . ماهی را با تور از آب خارج کنید و به دستمال کاغذی سطح زخم را کاملا خشک کنید . با این کار بافتهای مرده نیز از بین میرود. حال از پودر آموکسی سیلین بر روی زخم بپاشید به طوری که تمامی سطح زخم را بپوشاند .

چند ثانیه صبر کنید. مقداری از پماد را خارج کرده و کاملا زخم را که روی آن پودر آموکسی سیلین پاشیده شده است را با پماد بپوشانید. حال به آرامی ماهی را به درون آکواریوم باز گردانید.

در روزهای اول که زخم تازه است روزی ۳ بار این کار را انجام دهید اما بعد از اینکه لبه های زخم به هم آمد به آرامی پوست ماهی را خشک کنید تا مجددا دچار زخم نگردد و هر ۲ یا ۳ روز یک بار تا بهبودی کامل درمان را ادامه دهید.

در صورتی که از پماد چشمی کامبیزونیوم . یا پماد چسبنده وولون  استفاده می کنید میتوانید قبل از استفاده پودر آموکسی سیلین را با نسبت حداقل ۵ به ۹۵ با پماد ترکیب کنید و استفاده نمایید.

دقت کنید که درمان زخم از معدود درمان های ترکیبی برای ماهی ها می باشد.

امیدوارم موفق باشید.

آزمایش ماهی زنده

هنگامی که یک ماهی مریض شد ابتدایی ترین کار انتقال ماهی بیمار به مخزن قرنطینه و آزمایش ماهی زنده می باشد. برای این کار لازم است که ماهی با تور گرفته شده و برای چند ثانیه به خارج از آب آکواریوم منتقل شود.همانطور که در شکل مشاهده میکنید ماهی هنگامی که به دور یک محور طولانی می چرخد تلاش می کند تا خود را به طور افقی نگاه دارد.بنابراین برای مقابله با چپ شدن چشمهای خود آنها را می چرخاند . اگر چشم هایش در یک حالت عادی نسبت به بدن باقی بماند بنابراین گوش داخلی ماهی با مشکل مواجه است و این علامت و سرآغاز شروع بیماریست

ورم شکمی 

تقریبا تمام گونه های ماهی ها از جمله دیسکاس می توانند به این بیماری مبتلا شوند. وقتی که یک ماهی به این بیماری مبتلا میشود مقدار زیادی باکتری را در آب رها می کند و تقریبا تمام ماهی ها را به این بیماری دچار میسازد. در اغلب موارد این طور به نظر می رسد که شکم ماهی تا نقطه نهایی و حد انفجار باد کرده است و حتی پوست ماهی در روی شکم و ناحیه باد کرده ترکیده و یا خیلی نازک و شفاف شده است. در این حالت ماهی در زیر سطح آب به عقب و جلو تاب میخورد و فاقد هرگونه حرکت جهشی

(و یا به میزان بسیار محدود ) می باشد. پاسخ های چشما ماهی اغلب ضعیف و مقعد ماهی متورم می شود. باله ها نیز توسطماهی جمع میگردند. در نهایت به دلیل پیشرفت بیماری ماهی خواهد مرد.

درمان:

درمان ورم شکمی بسیار ساده می باشد و در همان چند دقیقه اول دارو تاثیر خود را نشان خواهد داد.

نکته مهم در درمان ورم شکمی تشخیص سریع بیماری و جداسازی ماهی بیمار است.

پس از انتقال ماهی بیمار به آکواریوم قرنطینه و نصب بخاری  و هوای لازم محتویات یک عدد کپسول تترا سایکلین را بر روی یک تکه کاغذ بریزید و بستگی به حجم آب آکواریوم مقدار مورد نیاز از پودر را جدا کنید. دوز ۱ گرم در هر ۱۰۰لیتر برای درمان با داروی تتراسایکلین مورد استفاده قرار میگیرد.

(کپسول تتراسایکلیم در تمامی داروخانه ها موجود است ). دقت کنید که پس از ریختن دارو آب رنگی شده و در اثر فشار سنگ هوا آب روی آکواریوم کف خواهد کرد. به هیچ عنوان ناراحت نباشید. بعد از ۴۸ ساعت آب آکواریوم قرنطینه را با فیلتر همراه با زغال اکتیو تصفیه نمایید ( به مدت ۲۴ ساعت ). در پایان ۷۲ ساعت ماهی را به شیوه های گفته شده آب به آب و به درون آکواریوم اصلی منتقل کنید.

عواملی که در اثر آنها حالات عصبی ایجاد می شود

۱- تغییرات سریع درجه حرارت

۲-تغییرات سریع PH آب

۳-تغییرات سریع DH (سختی ) آب

۴-تحریکات عصبی و ایجاد شوک و استرس

۵-ضربه زدن به آکواریوم و ایجاد ترس در ماهی ها

۶-خاموش و روشن کردن نا به جای رو شنی آکواریوم

پیشگیری از حالات عصبی

۱- هرگز به آکواریوم ضربه نزنید

۲-هرگز روشنایی آکواریوم را در شب روشن و خاموش نکنید.هنگامی که آن رادر شب خاموش کردید تا صبح روز بعد که هوا روشن می شود روشن نکنید

۳-هر عملی را که در آکواریوم انجام می دهید به آرامی باشد تا ماهی ها نترسند و با سرعت  به اطراف آکواریوم ضربه نزنند.

۴-در هنگام تعویض آب آکواریوم به نکاتی که در مورد انتقال ماهی ها در بخش های پیشین گفته شد دقت کنید ( آب به آب ماهی با کیسه نایلونی )

درمان بیماری های عصبی

چنانچه ماهی ها به هر دلیلی دچار این گونه بیماریها شوند تغییرات و حرکات عجیبی از خود نشان می دهند. ماهی ها در هنگام خطر برای خبرسازی همنوعان خود از خود ماده ای ترشح می کنند. هنگامی که ماهی ها احساس خطر میکنند سعی می کنند که سریعا خود را در جایی مخفی نمایند در این حالت چون محیط آکواریوم بسته است بنابراین ماهی ها خود را به این طرف و آن طرف می زنند.

در این حالت برای درمان می توان کارهای زیر را انجام داد:

۱-اکسیژن آب آکواریوم زیاد شود

۲-مقداری از آب آکواریوم با آبی که از قبل آماده شده است تعویض گردد

۳-استفاده از داروهای آرام بخش نظیر فونگس استاپ و یا ضد استرس ( که در ماهی فروشی ها موجود است ) با دوز و مقدار معین سریعا به ماهی ها آرامش می بخشد.

پیشگیری از بیماری ها

برای سالم نگاه  داشتن ماهی ها در آکواریوم و فراهم کردن زندگی طولانی برای آنها برای اجتناب از بیماری ها باید به توصیه های زیر توجه نمود.و با انجام اقدامات مناسب از آغاز بیماری جلوگیری کنیم.

۱- ماهی تازه را قبل از ورود در آکواریوم قرنطینه نگهداری کنید.

۲- برای هر مخزن از تور ماهی گیری مخصوص به خود استفاده کنید.

۳- تورها و وسایلی را که مستقیما با آب آکواریوم در تماس است باید به طور جداگانه در یک محلول غلیظ از مایع ضدعفونی کننده در هنگام خروج از آب آکواریوم و قبل از ورود به آن ضد عفونی شده و سپس با آب پاکیزه شسته شوند.

۴- دست های شما باید پس از خروج از یک مخزن و قبل از ورود به مخزن کاملا ضد عفونی شده و سپس با آب پاکیزه شسته شوند.

۵- آب نباید از یک مخزن به مخزنی دیگر انتقال یابد.

۶-گیاهانی که در آکواریوم های خالی از ماهی رشد کرده اند می تواند ناقل انگل های خطرناکی به درون آب آکواریوم باشند. قبل از ورود این نوع گیاهان به درون آکواریوم می توانید آنها را در یک محلول زاج سفید ضد عفونی کنید ( روش کار در بخش های بعد شرح داده می شود )

۷- همیشه تعویض اندکی از آب آکواریوم با آب تازه ( همان سیفون آب ) به طور منظم در هفته تاثیر زیادی در جلوگیری از بیمار شدن ماهی ها دارد.

می توان با رعایت نکات بالا که هر چند ابتدایی اما بسیار مهم (که اکثرا رعایت نمی شوند) تا حد بسیار زیادی جلوی ورود اکثر بیماریها و انگل ها و لاروها را به درون آکواریوم گرفت.

همیشه پیشگیری بهتر از درمان است.

نمونه هایی از آکواریوم تزیین شده دیسکاس

سختی

برای پایین آوردن سختی آب بهترین روش استفاده از صمغ شیمیایی و یا همان رزین می باشد. برای این کار مقداری رزین با حداقل ۳ یا ۴ سایز تهیه نمایید . دقت کنید که رزین یک ماده صنعتی ست. یک تکه لوله پلیکا و یا هر چیز دیگری که می توان از آن به عنوان محفظه استفاده کرد تهیه و سر و ته آن را ببندید و درون آن را از لایه های رزین با لایه های دانه بندی متفاوت پر کنید. سپس  روی درپوش سر وکف آن را به اندازه شیلنگ آب سوراخ نمایید و درست زیر در پوش ها یک تکه توری سیمی برای جلوگیری از خروج دانه ها قرار دهید و سپس ۲ تکه شیلنگ را بر روی سوراخ ها محکم کنید به طوری که هیچ منفذی بین محفظه رزین و شیلنگ ها باقی نماند.

از این دستگاه برای پایین آوردن سختی آب استفاده می کنیم. برای این کار یک سر شیلنگ را به شیر آب و سر دیگر آن را به درون محفظه ای که برای نگهداری آب در نظر گرفته ایم می گذاریم. هنگامی که شیر آب را باز میکنید آب بافشار از درون دانه های رزین عبور کرده و سختی آن پایین می آید. بعد از اینکه مقداری آب را بدین صورت آماده نمودید به مدت ۲۴ ساعت نیز آن را به حال خود بگذارید تا گاز کلر موجود در آن نیز از بین برود. سپس با خیال راحت می توانید مقداری از آب آکواریوم خود را با این آب تعویض نمایید. دقت کنید که بعد از مدتی رزین های شما خاصیت خود را از دست میدهند و باید مجددا احیا و یا تعویض شوند.

اسیدی کردن آب

همانطور که قبلا نیز گفته شد دیسکاس ها در طبیعت در محیطی تقریبا اسیدی زندگی می کنند و تجربه نیز اثبات میکند که این گونه از ما هی ها در این شرایط رشدی سریع تر دارند. PH لازم برای آب آکواریوم دیسکاس مابین ۶.۵ تا ۷ می باشد .اگر به هر دلیلی PH اب بالاتر از این حد رفت و محیط قلیایی شد ۲ روش برای نرمال سازی آب وجود دارد که البته هرکدام دقت مخصوص به خود را می طلبد.

۱- تعویض مقداری از آب آکواریوم.

به عنوان مثال یک سوم از آب آکواریوم را برداشته و با آبی که به مدت ۲۴ ساعت مانده و همچنین PH آن نیز چک شده است( قلیایی نیست ) جایگزین کنید.

اما راه حل بهتر معمولا راه دوم می باشد زیرا هیچ وقت آب لوله کشی که ما از آن استفاده میکنیم اسیدی نیست.

۲- اسیدی کردن آب

فرض می کنیم که شما مقداری اب را حجم آن یک سوم کل آب آکواریوم است و به مدت ۲۴ ساعت مانده است در اختیار دارید و PH آن را نیز چک کرده و می فهمید که بالاتر از ۷ و یا ۷ می باشد ( معمولا همین طور است )

مقدار ۵ تا ۱۰ قاشق شکر را در آب جوش مخلوط کرده و محلول به دست آمده را در یک بطری پلاستیکی بریزید ( بطری نوشابه خانواده ). حال ۲ قاشق مخمر جو را نیز به آن اضافه کرده و شیشه را از اب پر کنید به طوری که چیزی حدود یک پنجم از شیشه خالی بماند. درب بطری را محکم ببندید و هر ۱ ساعت یکبار به مدت ۵ دقیقه آنرا تکان دهید. یعد از گذشت چند ساعت در داخل بطری گاز کربنیک ایجاد می شود ( البته اگر مستقیما به گاز کربنیک خالص دسترسی دارید نیازی به این کارها نمی باشد ) . درب بطری را سوراخ کنید و یک شیلنگ مخصوص پمپ هوا ( همون شیلینگ های نازک ) را به درون درب بطری فرو کنید به طوری که ۱ سانتیمتر پایین تر از درب بطری قرار بگیرد. حال با چسب تمامی منافذ مابین درب و شیلنگ را کامل بگیرید . سر دیگر شیلنگ را به داخل آبی که آماده کرده اید فرو کنید.مشاهده میکنید که حباب های گاز کربنیک به آرامی وارد آب می شوند. هر چند دقیقه یک بار با یک وسیله آب را به هم بزنید و PH آن را چک کنید. هنگامی که PH به حدود ۶ رسید دست نگاه دارید و آب را به آرامی و در چندین نوبت با یک سوم آب آکواریوم تعویض کنید.

مشاهده می کنید که PH آب آکواریوم شما پایین می آید.

گاز کربنیک تولید شده در آب حل شده و تولید اسید کربنیک می کند که این اسید محیط آب را اسیدی میکند.

توجه:

به هیچ عنوان این کا را مستقیما با آب درون آکواریوم انجام ندهید زیرا این فرآیند ممکن است سریع اتفاق بیافتد و محیط را ناگهان به اسیدی با PH بسیار پایین تغییر دهد و خطر مرگ سریع ماهی ها را به دنبال داشته باشد.

دافنی

بهترین غذای زنده

به نظر بسیاری از کارشناسان دافنی را می توان همان میگوی آب شیرین در نظر گرفت.

دافنی ها موجودات کوچکی هستند . می توانید آنها را در فصل تابستان و در حوض پارک ها . برکه ها و یا هر جای دیگری که در آنجا جلبک وجود دارد مشاهده کنید.

نژاد خاصی از این موجود به رنگ نارنجی می باشد که برای غذادهی به دیسکاس یکی از بهترین هاست.

می توانید تعدادی از این موجودات را جمع آوری کرده و در یک آکواریوم اختصاصی به پرورش آنها بپردازید. غذای دافنی ها جلبک های سبز است.

تنها نکته مهمی که در رابطه با آنها باید در نظر گرفت :

اگر دافنی ها را از بیرون صید می کنید احتمال حمل انگل . لاروها و انواع و اقسام کرم ها توسط آنها وجود دارد . پس مواظب باشید که از کجا آنها را تهیه می نمایید.

در صورتی که به این موجود دسترسی دارید تعدادی از آنها را در آکواریوم بیاندازید و از اشتهای دیسکاس های خود در رابطه با دافنی تعجب کنید!!

دافنی ها منبع سرشار پروتیین می باشند که تاثیر بسیار زیادی در رشد دیسکاس دارد.

مطالب بیشتر در مورد دافنی ها در قسمت های بعد قرار خواهد گرفت.